Neyse ki devlet holding değil; yoksa…
Erzurum kepenk indirirdi...
Erzurum, şayet bir holdingin bünyesindeki şirket olsaydı patron, “Çok büyük zarar ediyor” diyerek kapısına kilit vururdu.
Neyse ki, devlet holding değil.
Bilakis, Türkiye Cumhuriyeti, bir sosyal devlettir.
Yani hayati meselelerde, kar-zarar ilişkisine bakmaz.
Olay şu:
Devlet Erzurum’a üç harcıyor, bir alıyor.
Yani gelir, gideri karşılamıyor.
Sadece Erzurum mu böyle?
Değil tabi ki…
Türkiye’de en az elli şehir bu yapıda…
Buna rağmen devlet asla şöyle demedi:
“Madem bu şehirlerin kazancı, giderlerinden çok çok düşük o halde kepenkleri indirin.”
Tam tersine…
Gelir üretemeyen bu şehirlere yapılan devlet yatırımları giderek büyüyor.
Maliyeci bir dostum vaktiyle şöyle bir tespitte bulunmuştu:
“Bu devlet, yalnızca İstanbul, İzmir ve Ankara’daki kayıtdışı ekonominin yüzde ellisini kayıtaltına alabilse, 60 vilayetten vergi toplamasına gerek kalmaz.”
Erzurum ve aynı kategorideki şehirler cepten yemesine yiyor, ama başkaları da devleti soyuyor!
Devlet, vatanı bir bütün olarak mütalaa eder.
Şehirlerine tüccar nazarıyla bakmaz.
Bir bakın hele…
Bu devlet, bidayetinden beri Erzurum’un neye ihtiyacı olmuş da, “senin gelirin az, yapmam” demiş?
Tam tersi…
Devlet aile gibidir.
Nasıl ki bir anne baba, evlatlarını kazançlarına göre seviyor veya sevmiyor olmazsa…
Devlet de şehirlerine aynı nazarla bakar:
Hepsi ana gövdenin bir parçasıdır.
Biri olmazsa gövde yaralı olur, eksik kalır…
Elbette ki şu soruya mutlaka cevap aramalıyız:
“Erzurum’da ne yapabiliriz ki, kar zarar ilişkisi bir dengeye kavuşsun?”
Her şehrin atıl potansiyeli var.
Bu potansiyeller devreye alınırsa, bu ülkede fakir şehir kalmaz.
Evet…
Gelir bir, gider üç…
Ama bu, asla bir kader değil.
Kimi ülkeler var, neredeyse topraklarından bir gram petrol çıkmıyor.
Buna rağmen dünyanın en gelişmiş ülkeleri olmayı başarmışlar.
Erzurum gibi iller de, kamburları olan kimi dezavantajını avantaja döndürebilir.
Erzurum, neredeyse kadim bir kültüre dönüşen, “Makus talih” anlayışını artık beyninden söküp atmalıdır.
Zira umutsuzluk iman eksikliğine işaret eder…
Kabul; bir İstanbul olamayız.
Bu demek değil ki Erzurum, başka zenginliklerin diyarı olamaz…
Hedefimiz ve umdelerimiz olmalı…
Alan değil, veren şehir…
Rüya!
Asla…